“Ve and olsun ki sizi (babanız Âdem’i) yarattık, sonra size şekil verdik, sonra da meleklere: “Âdem’e secde edin!” buyurduk. Hemen secde ettiler. (Cinlerden olan) İblis hâriç! (O,) secde edenlerden olmadı.
(Allah, ona) şöyle buyurdu: “Sana emrettiğimde, secde etmekten seni men‘ eden nedir?” (İblis) dedi ki: “Ben ondan daha hayırlıyım. Beni ateşten yarattın, onu ise çamurdan yarattın!”
(Allah şöyle) buyurdu: “Haydi hemen in oradan! Orada (Cennette) kibirlenmek haddine düşmez; haydi çık, çünki sen alçaklardansın!” (A’râf, 11-13)
“O vakit meleklere: “Âdem’e secde edin!”(2) demiştik; (cinlerden olan) İblis hâriç, hemen secde ettiler. (O) dayattı ve büyüklük tasladı, böylece kâfirlerden oldu.” (Bakara, 34)
Kurtubî Tefsirinde; “Şehr b. Havşeb ve bazı usulcüler der ki: İblis yeryüzünde yaşayan ve meleklerin kendileri ile savaştığı cinlerden idi. Melekler onu küçükken esir almış, o da meleklerle birlikte ibadet edip durmuş ve meleklerle birlikte ona da hitap edilmiştir.”

İbn Kesir tefsirinde; O, İblis’in, meleklerden olmadığı halde, onlarla beraber “Âdem’e secde” emrine muhatab sayılması şöyle izah edilir:
“Allah Teala, meleklere, Âdem’e secde etmelerini emrettiğinde, İblis de bu emre dahil sayıldı. Çünkü o, onların cinsinden olmadığı halde, onlara benziyor; onların amellerini işliyordu. Bundan dolayı meleklere yönelik olan bu emre, İblis de muhatab sayıldı. Emri yerine getirmediği için de kınandı.”

Fahreddin Razi nin tefsirinde; “Yine, iblis, binlerce, melek arasında tek bir cinn idi. Böylece Cenab-ı Hakk’ın ifadesinde, melekler iblise tağlib edilerek zikredilmiştir. Sonra o, onlardan, bir kimsenin istisna edilmesi gibi istisna edilmiştir.”  denilmiştir.

Fakat “İblis, melekler içinde tek bir cinnî varlık idi” sözünü: “Çoğun hükmünü aza vermek, ancak o az olan şey nazar-ı dikkate alınmayıp kendisine iltifat edilmediği zaman olur. Ama o az şey, olayın en büyük kısmını oluşturur da, olay da ancak o tek şey ile meydana gelirse, başkasının hükmünü ona vermek caiz olmaz.”  Demesiyle de İblis hakkında meleklerin bir cinsi olduğu fikrini kabul eden görüşlerin de olduğunu nazara vermektedir.

İblis meleklerden değil, cinlerden olduğu için nefis sahibidir. Melekler Allah’a (cc) hiçbir şekilde itaatsizlikte bulunmazken, İblis taşıdığı nefis yüzünden kibirlenerek Hz. Âdem’e secde etmemiştir. İblisin kibre girmesinin sebebi şöyle anlatılmaktadır.
Yeryüzünde ilk yaşayan cinler aralarında bozgunculuk çıkarıp, birbirlerini öldürdüler. Bunun üzeri¬ne Allah(cc) İblis’i meleklerden meydana gelen bir ordunun başına geçirip, cinlere karşı savaşmakla görevlendirdi. Sonunda bu cinler denizlerdeki adala¬ra ve dağların başlarına kaçmaya zorlandı. İblis bu başarıdan dolayı gururlanmış ve “ben, şimdiye kadar hiç kimsenin yapmadığı bir şeyi yaptım.” demiştir. Allah (cc) İblis’in kalbine gelen bu gururu bilmiş, fakat onunla birlikte savaşan diğer melekler bilememişlerdir.
Sonra Allah(cc) Hz. Âdem’i yaratmış ve İblis ile meleklere  “Âdem’e secde edin!” diye emretmiştir. Fakat İblis taşıdığı bu gururdan dolayı “ben ondan hayırlıyım, çünkü beni ateşten onu ise çamurdan yarattın” diyerek itiraz etmiş böylece Allah’ın (cc) rahmetinden kovulup, kâfirlerden olmuştur.