Payitatta ilk ciddi darbe girişimi ne zaman olmuştur?
17. asırdadır. Gariptir ama şehzade idamı tatbikatının terk edilmesiyle birlikte ortaya çıkmıştır. Sultan 2. Osman’a, ya da bilinen adıyla Genç Osman’a tatbik edilmiştir. Bu çok feci, çok hazin bir hadisedir. Osmanlı Devleti’nin klasik devirdeki isyanlarının çoğunun arkasında ekonomik sebepler vardır. Ancak son zamanlarda, yani Osmanlı’nın artık ‘Şark Meselesi’ olduğu devirde işin içine dış hesaplar, ecnebi desteği de girmeye başlamıştır. Hatta Kabakçı Mustafa isyanında, Rusya’nın manipülesi vardır. Bu arada güçlü iktidar zamanında darbe olmaz diye bir şey de yoktur; tersi de olabilir.
Zannetmeyin ki darbeye maruz kalan kişi, bunu hak etmiştir, insanlar ondan kurtulmak istemiştir. Hayır, her zaman böyle olmaz. Mesela sert padişahlara karşı çok darbe olmuştur. Sultan 4. Murad zamanında çok isyan vardır. Çünkü sert bir padişahtı ve aldığı tedbirler bazı kesimlerin hoşuna gitmiyordu.
Türklerin Serüveni
